تحصیل در پرتغال یا انگلیس؛ کدام کشور برای شما مناسبتر است؟
انتخاب بین پرتغال و انگلیس برای تحصیل، فقط به رتبه دانشگاه یا میزان شهریه محدود نمیشود. هزینه زندگی، زبان دوره، شرایط پذیرش، امکان دریافت بورسیه، الزامات ویزای دانشجویی و فرصت ادامه تحصیل پس از فارغالتحصیلی نیز در این تصمیم نقش دارند.
انگلیس به دلیل برخورداری از دانشگاههای مطرحی مانند آکسفورد، کمبریج و امپریال کالج لندن، برای دانشجویانی که اعتبار دانشگاهی و تنوع دورههای انگلیسیزبان را در اولویت قرار میدهند، گزینه مهمی است. پرتغال نیز با دانشگاههای معتبر، دورههای متنوع و هزینههای نسبتاً پایینتر در بسیاری از موارد، میتواند برای متقاضیانی که بودجه محدودتری دارند جذاب باشد.
در این مقاله، شرایط تحصیل در پرتغال و انگلیس را از نظر دانشگاه، شهریه، هزینه زندگی، زبان، بورسیه و ویزای دانشجویی مقایسه میکنیم تا بتوانید با توجه به مقطع تحصیلی و بودجه خود تصمیم دقیقتری بگیرید.
تحصیل در پرتغال بهتر است یا انگلیس؟
پاسخ به این سؤال به شرایط فردی بستگی دارد. اگر دانشگاههای دارای رتبه جهانی بالا، دورههای انگلیسیزبان و دورههای کارشناسی ارشد کوتاهتر برای شما اولویت دارند، انگلیس ارزش بررسی بیشتری دارد. اگر میخواهید هزینههای تحصیل و زندگی را کنترل کنید و در یک کشور عضو اتحادیه اروپا تحصیل کنید، پرتغال نیز میتواند انتخاب مناسبی باشد.
مقایسه سریع تحصیل در پرتغال و انگلیس
| معیار | پرتغال | انگلیس |
|---|---|---|
| زبان اصلی آموزش | پرتغالی؛ دورههای انگلیسی نیز وجود دارند | انگلیسی |
| شهریه دانشجویان بینالمللی | وابسته به دانشگاه، رشته و مقطع | معمولاً بالا، بهویژه در دانشگاههای مطرح |
| هزینه زندگی | در بسیاری از شهرها پایینتر | بالا، بهخصوص در لندن |
| طول دوره کارشناسی | معمولاً ۳ تا ۴ سال | معمولاً ۳ سال در انگلستان |
| طول دوره کارشناسی ارشد | معمولاً ۱.۵ تا ۲ سال | بسیاری از دورهها یکساله هستند |
| دانشگاههای دارای رتبه جهانی بالا | چند دانشگاه معتبر با جایگاه جهانی | تعداد زیادی دانشگاه در رتبههای بالای جهانی |
| بورسیه | فرصتهای دانشگاهی و پژوهشی | بورسیههای دانشگاهی و برنامههای شناختهشده دولتی |
| ویزای تحصیلی | ویزای اقامت تحصیلی | Student Visa |
| مناسب برای | متقاضیان حساس به هزینه و علاقهمند به تحصیل در اروپا | متقاضیان دورههای انگلیسیزبان و دانشگاههای مطرح |
این جدول یک نمای کلی است. شهریه، شرایط پذیرش و هزینه زندگی باید برای دانشگاه و شهر مشخص بررسی شوند.
دانشگاههای پرتغال و انگلیس؛ کدام کشور دانشگاههای بهتری دارد؟
یکی از معیارهای انتخاب مقصد تحصیلی، کیفیت آموزش، جایگاه علمی دانشگاه و تناسب برنامه تحصیلی با اهداف آینده است. رتبهبندی جهانی میتواند نقطه شروع مناسبی باشد، اما بهتنهایی کیفیت یک رشته یا مناسببودن دانشگاه برای یک دانشجو را مشخص نمیکند.
دانشگاههای برتر پرتغال
بر اساس رتبهبندی QS World University Rankings 2026، دانشگاههای زیر از مؤسسات مطرح آموزش عالی پرتغال هستند:
| دانشگاه | رتبه جهانی QS 2026 |
|---|---|
| University of Lisbon | 230 |
| University of Porto | 237 |
| University of Coimbra | 347 |
پرتغال علاوه بر دانشگاههای دولتی، مؤسسات خصوصی و پلیتکنیک نیز دارد. شرایط پذیرش، زبان تدریس، شهریه و امکانات پژوهشی هر مؤسسه متفاوت است.
برای آشنایی با شرایط پذیرش و هزینههای این کشور، راهنمای تحصیل در پرتغال را مطالعه کنید.
دانشگاههای برتر انگلیس
در رتبهبندی QS 2026، دانشگاههای زیر در میان مؤسسات مطرح جهان قرار گرفتهاند:
| دانشگاه | رتبه جهانی QS 2026 |
|---|---|
| Imperial College London | 2 |
| University of Oxford | 4 |
| University of Cambridge | 6 |
| University College London | 9 |
| King’s College London | 31 |
| University of Edinburgh | 34 |
| University of Manchester | 35 |
منبع رتبهبندی: QS World University Rankings.
در مجموع، انگلیس از نظر تعداد دانشگاههای حاضر در رتبههای بالای جهانی مزیت محسوسی دارد. بااینحال، برای انتخاب نهایی باید رتبه رشته، محتوای دروس، امکانات دانشگاه، هزینه و شرایط پذیرش نیز بررسی شوند.
هزینه تحصیل در پرتغال و انگلیس
شهریه یکی از مهمترین عوامل در تصمیمگیری دانشجویان بینالمللی است. هزینه نهایی تحصیل فقط به مبلغ اعلامشده دانشگاه محدود نیست و باید مدت دوره، هزینه زندگی و مخارج مربوط به ویزا را نیز در نظر گرفت.
شهریه دانشگاههای انگلیس
بر اساس اطلاعات منتشرشده توسط Study UK، شهریه دانشجویان بینالمللی در انگلیس بهطور تقریبی در بازههای زیر قرار میگیرد:
| مقطع تحصیلی | شهریه تقریبی سالانه |
|---|---|
| کارشناسی | ۱۱٬۴۰۰ تا ۳۸٬۰۰۰ پوند |
| تحصیلات تکمیلی | ۹٬۰۰۰ تا ۳۰٬۰۰۰ پوند |
این بازهها عمومی هستند و ممکن است شهریه رشتههایی مانند پزشکی، دندانپزشکی یا برخی دورههای تخصصی خارج از آن قرار بگیرد. مبلغ دقیق را باید در صفحه رسمی دانشگاه و دوره موردنظر بررسی کرد.
منبع: Study UK – British Council.
شهریه دانشگاههای پرتغال
در پرتغال، یک نرخ واحد برای تمام دانشگاهها و رشتهها وجود ندارد. شهریه به مقطع، نوع مؤسسه، رشته و وضعیت دانشجو وابسته است. برخی برنامهها در مقایسه با گزینههای مشابه در انگلیس هزینه کمتری دارند، اما نمیتوان این تفاوت را برای همه دانشگاهها و رشتهها قطعی دانست.
برای مقایسه درست، بهتر است شهریه سالانه دو یا سه برنامه مشخص در یک رشته مشابه را بررسی کنید. همچنین باید مشخص شود که مبلغ اعلامشده مربوط به دانشجویان بینالمللی خارج از اتحادیه اروپا است یا دانشجویان داخلی و اروپایی.
منبع: اداره کل آموزش عالی پرتغال (DGES).
کدام کشور از نظر هزینه تحصیل مقرونبهصرفهتر است؟
پرتغال در بسیاری از مقایسهها از نظر شهریه و هزینه زندگی گزینه اقتصادیتری است. بااینحال، یک دوره کارشناسی ارشد یکساله در انگلیس ممکن است از نظر مدت اقامت و هزینه زندگی، با یک دوره طولانیتر در پرتغال تفاوت داشته باشد.
بنابراین باید هزینه کل دوره را محاسبه کنید:
- شهریه تمام سالهای تحصیل؛
- اجاره و هزینههای روزمره؛
- بیمه و مخارج ضروری؛
- هزینه درخواست ویزا و اقامت؛
- هزینه سفر و سایر مخارج اولیه.
هزینه زندگی دانشجویی در پرتغال و انگلیس
هزینه زندگی به شهر، نوع مسکن و سبک زندگی وابسته است. زندگی در لندن معمولاً هزینه بیشتری نسبت به بسیاری از شهرهای انگلیس دارد. در پرتغال نیز هزینه مسکن در لیسبون و برخی مناطق پرتقاضا میتواند بخش مهمی از بودجه دانشجو را مصرف کند.
طبق برآوردهای Study UK، هزینه زندگی دانشجو در انگلیس حدود ۱٬۳۰۰ تا ۱٬۴۰۰ پوند در ماه در لندن و ۹۰۰ تا ۱٬۳۰۰ پوند در ماه در سایر مناطق است. این ارقام برآورد عمومی هستند و ممکن است با شرایط واقعی دانشجو تفاوت داشته باشند.
| هزینه | پرتغال | انگلیس |
|---|---|---|
| مسکن | وابسته به شهر و نوع اقامت | معمولاً بالاتر در لندن |
| خوراک | در بسیاری از موارد مقرونبهصرفهتر | وابسته به شهر و سبک خرید |
| حملونقل | وابسته به شهر و تخفیفهای دانشجویی | وابسته به منطقه و نوع اشتراک |
| بیمه و درمان | تابع مقررات اقامت و پوشش درمانی | تابع مقررات و وضعیت مهاجرتی |
| بودجه نهایی | باید برای شهر و دانشگاه مشخص محاسبه شود | باید برای شهر و دانشگاه مشخص محاسبه شود |
پیش از انتخاب دانشگاه، هزینه خوابگاه و اجاره خانه را در شهر محل تحصیل بررسی کنید. تفاوت هزینه مسکن میتواند بر بودجه کل دوره تأثیر زیادی داشته باشد.
زبان تحصیل در پرتغال و انگلیس
تحصیل به زبان انگلیسی در پرتغال
زبان پرتغالی در بسیاری از دورههای آموزش عالی این کشور اهمیت دارد، اما برخی دانشگاهها بهویژه در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری، برنامههای انگلیسیزبان نیز ارائه میکنند.
اگر قصد تحصیل به زبان انگلیسی را دارید، فقط به نام دانشگاه اکتفا نکنید. زبان تدریس تمام دروس، الزامات مدرک زبان و شرایط پذیرش همان برنامه را بررسی کنید. برای زندگی روزمره و ارتباط با محیط محلی نیز یادگیری زبان پرتغالی میتواند مفید باشد.
تحصیل در انگلیس
زبان اصلی آموزش عالی در انگلیس انگلیسی است. دانشجویان بینالمللی باید شرایط زبان دانشگاه و مقررات مربوط به ویزای خود را رعایت کنند.
نوع آزمون قابل قبول و حداقل نمره موردنیاز ممکن است میان دانشگاهها و رشتهها متفاوت باشد. در نتیجه، داشتن مدرک IELTS یا آزمون مشابه بهتنهایی پذیرش دانشگاه را تضمین نمیکند.
منبع: UCAS.
شرایط پذیرش دانشگاههای پرتغال و انگلیس
شرایط پذیرش به مقطع، رشته و دانشگاه بستگی دارد. مدارک متداول ممکن است شامل موارد زیر باشند:
- گذرنامه معتبر؛
- مدرک تحصیلی و ریزنمرات؛
- مدرک زبان متناسب با برنامه؛
- رزومه تحصیلی یا حرفهای در صورت نیاز؛
- انگیزهنامه و توصیهنامه برای برخی دورهها؛
- نمونه کار یا سوابق پژوهشی برای رشتههای مشخص.
برای پذیرش کارشناسی، سوابق تحصیلی پیشین و الزامات ورود دانشگاه اهمیت دارند. در کارشناسی ارشد، مرتبطبودن مدرک قبلی، معدل، تجربه پژوهشی یا حرفهای و الزامات تخصصی رشته ممکن است تعیینکننده باشند.
در هر دو کشور، نمیتوان یک حداقل معدل یا نمره زبان یکسان برای تمام دانشگاهها اعلام کرد. اطلاعات رسمی برنامه تحصیلی باید مرجع نهایی تصمیمگیری باشد.
بورسیه تحصیلی پرتغال و انگلیس
هر دو کشور فرصتهایی برای دریافت بورسیه یا کمکهزینه دارند، اما شرایط و میزان حمایت مالی یکسان نیست.
بورسیههای پرتغال
برخی دانشگاهها برای دانشجویان بینالمللی تخفیف شهریه، بورسیه دانشگاهی یا حمایت مالی پژوهشی ارائه میکنند. شرایط ممکن است بر اساس مقطع، رشته، شایستگی علمی، ملیت و منابع مالی برنامه تعیین شود.
برای بررسی فرصتها، صفحه بورسیه دانشگاه مقصد و اطلاعات رسمی DGES را بررسی کنید.
بورسیههای انگلیس
در انگلیس علاوه بر بورسیههای دانشگاهی، برنامههایی مانند Chevening، GREAT و Commonwealth وجود دارند. هر برنامه شرایط خاص خود را دارد و همه بورسیهها برای تمام ملیتها یا مقاطع در دسترس نیستند.
برای مثال، بورسیه GREAT برای دورههای مشخصی ارائه میشود و کشورهای واجد شرایط آن محدود هستند. متقاضی باید شرایط رسمی همان سال تحصیلی را بررسی کند.
منبع: Study UK – Scholarships.
نکته مهم این است که بورسیه را نباید از ابتدا بهعنوان منبع مالی قطعی در نظر گرفت. ابتدا بودجه تحصیل بدون بورسیه را محاسبه کنید و سپس بر اساس شرایط خود برای فرصتهای مالی درخواست دهید.
ویزای تحصیلی پرتغال و انگلیس
پذیرش دانشگاه و دریافت ویزا دو مرحله متفاوت هستند. پذیرش تحصیلی به معنی صدور قطعی ویزا نیست و هر کشور شرایط مهاجرتی و مدارک مخصوص خود را دارد.
ویزای تحصیلی پرتغال
دانشجویان خارج از اتحادیه اروپا که قصد تحصیل بلندمدت در پرتغال را دارند، معمولاً باید برای ویزای اقامت تحصیلی اقدام کنند. مدارک موردنیاز میتواند شامل گذرنامه، پذیرش دانشگاه، مدارک مالی، محل اقامت، بیمه و مدارک تکمیلی باشد.
صفحه دولتی پرتغال برای این نوع ویزا هزینه ۹۰ یورو و زمان بررسی ۶۰ روز کاری را اعلام کرده است؛ بااینحال، همان صفحه درباره احتمال قدیمیبودن اطلاعات هشدار میدهد. بنابراین این ارقام را باید پیش از درخواست با اطلاعات کنسولی بهروز تطبیق داد.
منبع: درخواست ویزای اقامت تحصیلی پرتغال.
ویزای دانشجویی انگلیس
متقاضی واجد شرایط برای تحصیل در انگلیس معمولاً باید برای Student Visa اقدام کند. یکی از مدارک کلیدی این فرآیند، Confirmation of Acceptance for Studies یا CAS است. همچنین شرایط مالی، الزامات زبان و سایر مدارک مربوط به پرونده باید رعایت شوند.
در زمان نگارش این مقاله، هزینه درخواست Student Visa برابر با ۵۵۸ پوند اعلام شده است. هزینههای دیگر، از جمله هزینه مرتبط با خدمات درمانی مهاجران، ممکن است جداگانه محاسبه شوند.
برای متقاضیان خارج از انگلیس، زمان استاندارد اعلامشده برای رسیدگی معمولاً سه هفته است؛ اما زمان واقعی پرونده میتواند متفاوت باشد.
منابع رسمی:
تمکن مالی ویزای انگلیس
طبق مقررات فعلی، دانشجویان مشمول باید برای هزینه زندگی مبلغ ماهانه مشخصی را نشان دهند:
| محل تحصیل | مبلغ ماهانه | مبلغ ۹ ماه |
|---|---|---|
| لندن | ۱٬۵۲۹ پوند | ۱۳٬۷۶۱ پوند |
| خارج از لندن | ۱٬۱۷۱ پوند | ۱۰٬۵۳۹ پوند |
این مبالغ برای هزینه زندگی هستند و شهریه پرداختنشده دوره باید جداگانه در محاسبات مالی لحاظ شود. معمولاً متقاضی باید شرایط نگهداری وجه در حساب برای مدت مقرر را نیز رعایت کند.
پیش از اقدام، ارقام و استثناهای مربوط به پرونده خود را در راهنمای رسمی Student Visa بررسی کنید.
پس از فارغالتحصیلی؛ فرصت ادامه اقامت در انگلیس و پرتغال
اگر برنامه شما پس از پایان تحصیل، ورود به بازار کار یا ادامه اقامت در کشور مقصد است، این موضوع را پیش از انتخاب دانشگاه بررسی کنید.
در انگلیس، مسیر Graduate برای برخی فارغالتحصیلان واجد شرایط در نظر گرفته شده است. طبق مقررات فعلی، مدت این ویزا برای درخواستهایی که تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۶ ثبت میشوند، دو سال است؛ برای درخواستهای ثبتشده از ۱ ژانویه ۲۰۲۷، این مدت برای مدارک مشمول به ۱۸ ماه کاهش مییابد. برای دارندگان مدرک دکتری یا سایر مدارک دکتری، مدت اعلامشده سه سال است.
این مسیر قابل تمدید نیست و بهخودیخود به اقامت دائم منتهی نمیشود؛ برای ماندن طولانیتر، متقاضی باید شرایط یک مسیر مهاجرتی دیگر را داشته باشد.
منبع: Graduate Visa – GOV.UK.
در پرتغال نیز امکان ادامه اقامت به وضعیت مهاجرتی فرد، نوع مدرک، شرایط قانونی و مسیر موردنظر پس از تحصیل وابسته است. نباید صرف پذیرش یا فارغالتحصیلی را معادل دریافت مجوز کار یا اقامت بلندمدت دانست.
به همین دلیل، اگر هدف شما ادامه اقامت پس از دانشگاه است، شرایط جاری کشور مقصد را جدا از شرایط پذیرش بررسی کنید.
مزایا و چالشهای تحصیل در پرتغال
مزایا
- هزینه تحصیل و زندگی در بسیاری از موارد پایینتر از انگلیس است.
- دانشگاههای معتبر با برنامههای دانشگاهی و پژوهشی متنوع دارد.
- امکان تحصیل به زبان انگلیسی در برخی برنامهها وجود دارد.
- برای دانشجویانی که قصد تحصیل در یک کشور عضو اتحادیه اروپا را دارند، گزینه قابل بررسی است.
چالشها
- تعداد دورههای کاملاً انگلیسیزبان در همه مقاطع و رشتهها یکسان نیست.
- هزینه مسکن در شهرهای پرتقاضا میتواند بالا باشد.
- یادگیری پرتغالی برای زندگی روزمره و برخی فرصتهای حرفهای اهمیت دارد.
- شهریه و شرایط پذیرش باید برای هر دانشگاه جداگانه بررسی شوند.
مزایا و چالشهای تحصیل در انگلیس
مزایا
- دانشگاههای متعدد با رتبه جهانی بالا دارد.
- زبان اصلی آموزش عالی انگلیسی است.
- بسیاری از دورههای کارشناسی ارشد یکساله هستند.
- تنوع رشتهها و فرصتهای پژوهشی گسترده است.
- برنامههای مختلف بورسیه دانشگاهی و دولتی وجود دارند.
چالشها
- شهریه دانشجویان بینالمللی میتواند بالا باشد.
- هزینه زندگی، بهویژه در لندن، قابل توجه است.
- اثبات توانایی مالی و رعایت الزامات ویزا ضروری است.
- بورسیههای کامل معمولاً رقابتی هستند و شرایط مشخصی دارند.
در نهایت پرتغال را برای تحصیل انتخاب کنیم یا انگلیس؟
انتخاب مناسب به بودجه، رشته، مقطع و هدف بلندمدت شما بستگی دارد.
| شرایط متقاضی | گزینهای که ارزش بررسی بیشتری دارد |
|---|---|
| بودجه محدودتر برای شهریه و زندگی | پرتغال |
| اولویتدادن به دانشگاههای دارای رتبه جهانی بسیار بالا | انگلیس |
| تحصیل کاملاً به زبان انگلیسی | انگلیس |
| علاقهمند به دوره کارشناسی ارشد یکساله | انگلیس |
| جستوجوی برنامه مناسب در یک کشور عضو اتحادیه اروپا | پرتغال |
| تمرکز بر هزینه کل دوره، نه فقط شهریه | مقایسه موردی هر دو کشور |
این جدول توصیه قطعی برای همه متقاضیان نیست. ممکن است یک دانشگاه پرتغالی در رشته موردنظر شما از نظر هزینه و کیفیت مناسبتر باشد، درحالیکه برای رشتهای دیگر، یک دانشگاه انگلیسی انتخاب منطقیتری باشد.
پیش از تصمیم نهایی، دو یا سه دانشگاه مشخص را انتخاب کنید، شهریه و شرایط پذیرش آنها را بررسی کنید و هزینه زندگی و الزامات ویزا را به بودجه کل اضافه کنید.
اگر برای انتخاب دانشگاه یا مقایسه هزینههای تحصیل نیاز به بررسی دقیقتر دارید، میتوانید از طریق رزرو مشاوره ویزاگیر شرایط خود را مطرح کنید.
سؤالات متداول
۱. تحصیل در پرتغال ارزانتر است یا انگلیس؟
در بسیاری از موارد، پرتغال از نظر هزینه تحصیل و زندگی گزینه اقتصادیتری است؛ اما شهریه به دانشگاه و رشته وابسته است و هزینه نهایی باید با توجه به مدت دوره و شهر محل تحصیل محاسبه شود.
۲. آیا دانشگاههای پرتغال اعتبار بینالمللی دارند؟
بله. دانشگاههایی مانند لیسبون، پورتو و کویمبرا در رتبهبندیهای جهانی حضور دارند. بااینحال، اعتبار و تناسب مدرک باید با توجه به دانشگاه، رشته و هدف شغلی یا تحصیلی بررسی شود.
۳. آیا میتوان در پرتغال به زبان انگلیسی تحصیل کرد؟
بله. برخی دانشگاهها و برنامهها، بهویژه در مقاطع بالاتر، دورههای انگلیسیزبان ارائه میکنند. زبان تدریس و مدرک زبان موردنیاز را باید در صفحه رسمی هر دوره بررسی کنید.
۴. هزینه زندگی دانشجویی در انگلیس چقدر است؟
برآورد عمومی Study UK حدود ۱٬۳۰۰ تا ۱٬۴۰۰ پوند در ماه برای لندن و ۹۰۰ تا ۱٬۳۰۰ پوند در ماه برای سایر مناطق انگلیس است. هزینه واقعی به شهر و نوع اقامت بستگی دارد.
۵. هزینه ویزای تحصیلی پرتغال و انگلیس چقدر است؟
صفحه دولتی پرتغال هزینه ۹۰ یورو را برای ویزای اقامت تحصیلی اعلام کرده است. هزینه درخواست Student Visa انگلیس در زمان نگارش مقاله ۵۵۸ پوند است. پیش از درخواست، آخرین هزینههای رسمی را بررسی کنید.
۶. آیا دریافت بورسیه در پرتغال و انگلیس امکانپذیر است؟
بله. هر دو کشور فرصتهای بورسیه و حمایت مالی دارند، اما شرایط به دانشگاه، رشته، مقطع و ملیت وابسته است. دریافت بورسیه قطعی نیست و باید شرایط هر برنامه جداگانه بررسی شود.
۷. پس از تحصیل در انگلیس میتوان در این کشور ماند؟
برخی فارغالتحصیلان واجد شرایط میتوانند از مسیر Graduate استفاده کنند. مدت آن به زمان درخواست و نوع مدرک بستگی دارد و این مسیر بهخودیخود اقامت دائم ایجاد نمیکند.
۸. برای بودجه محدود، کدام کشور انتخاب مناسبتری است؟
پرتغال معمولاً ارزش بررسی بیشتری دارد، اما تصمیم نهایی باید بر اساس شهریه دانشگاه مشخص، هزینه مسکن، طول دوره و بودجه واقعی دانشجو گرفته شود.
۹. آیا پذیرش دانشگاه به معنی تضمین صدور ویزاست؟
خیر. پذیرش دانشگاه یکی از مراحل فرآیند تحصیل است. متقاضی باید شرایط و مدارک مهاجرتی کشور مقصد را نیز رعایت کند و تصمیم نهایی درباره ویزا با مرجع رسمی مربوطه است.


